Home   Sitemap   English   Contact
Home / Indeling projecten / Peilgestuurde drainage / Waterkwaliteitseffecten diepe drainage

Waterkwaliteitseffecten diepe drainage

KRW08095

Waterkwaliteitseffecten diepe drainage

Dit project beoogt in het veld de effectiviteit van peilgestuurde drainage in de Zeeuwse bodemprofielen vast te stellen op de vermindering van de stikstofconcentratie in het oppervlaktewater. Door een dieper gelegd, peilgestuurd drainagesysteem poogt men de verblijftijd, met name van de snellere component, van het grondwater te verlengen. Studies hebben uitgewezen dat nitraat-stikstof effectief kan worden afgebroken bij een langere verblijftijd in een anaërobe zone. Dit project onderzoekt drainage onder de laagste grondwaterstand en drainage op normale diepte. Het resultaat van het project is een modelmatig conceptueel inzicht op basis van een veldproef.

Doel

Uit modelstudies is gebleken dat op zandgrond de emissies van met name stikstof naar het oppervlaktewater aanmerkelijk verminderd kunnen worden door het gebruik van peilgestuurde (diepe) drainage. Het is echter onbekend of peilgestuurde (diepe) drainage werkt in zwaardere gronden en of deze drainage daadwerkelijk leidt tot een verlaging van de stikstofemissies. Daarnaast is onbekend of diepe drainage leidt tot extra afvoer van zout kwelwater naar de sloot dat in grote delen van Zeeland op geringe diepte voorkomt.
Het doel van het onderzoek is dan ook  te kwantificeren wat:

  1. het effect is van peilgestuurde en peilgestuurde diepe drainage op de emissie van nutriënten,
  2. de herkomst is van het via de drainage afgevoerde water en
  3. de verschillen zijn in gewasopbrengst tussen conventionele, peilgestuurde en peilgestuurde diepe drainage en
  4. of peilgestuurde (diepe) drainage praktisch toepasbaar is binnen de akkerbouw op kleigronden.

Duidelijk moet worden of peilgestuurde (diepe) drainage een geschikte maatregel is voor uitvoering van de Kaderrichtlijn Water op kleigrond.

Aanpak

Bij het Agrarisch innovatie- en kenniscentrum Rusthoeve te Colijnsplaat (Zeeland) wordt een uitgebreide proefopstelling in duplo aangelegd (zie figuur). Hierin worden 4 verschillende combinaties van drainagediepte en peilopzet gerealiseerd (zie figuur). Gedurende twee jaar worden continue en periodieke metingen verricht aan de kwaliteit van drain-, grond- en slootwater, aan debieten van drain- en slootwater, aan grondwaterstanden en bodemvochtgehaltes en aan gewasgroei en opbrengsten. Het meetprogramma voor de waterkwaliteit is als volgt:

  • Drainwater    continue       NH4, NO3, Cl, EGV, fosfaat, bestrijdingsmiddelen
                         periodiek       pH, N14/15, macro-ionen, zware metalen
  • Slootwater     continue       NH4, NO3, Cl, EGV
                         periodiek       pH, N14/15, fosfaat, macro-ionen, zware metalen
  • Grondwater   periodiek       NH4, NO3, Cl, EGV, pH, N14/15, fosfaat, macro-ionen, zware metalen

Op basis van de metingen en informatie over de Zeeuwse ondergrond wordt gekwantificeerd welke bijdrage peilgestuurde (diepe) drainage kan leveren aan de vermindering van de emissie van stikstof naar het oppervlaktewater in heel Zeeland en wordt een inschatting gemaakt van de toepasbaarheid van de maatregel voor heel laag Nederland.
Gekoppeld aan de proefopstelling voert het RIVM een onderzoek uit naar de bruikbaarheid van Sorbisense als alternatieve of aanvullende meetmethode voor het Landelijk Meetnet Mest.


 

Stand van zaken (mei 2010)

Het project is in februari 2009 gestart. Als snel is gebleken dat het beoogde perceel voor de proef niet geschikt was. Via GIS-analyse en veldonderzoek is een alternatieve locatie gezocht en gevonden. Hierdoor heeft het project een jaar vertraging opgelopen. Begin 2010 zijn de diepe grondwaterbuizen geslagen. In april is de drainage aangelegd (zie foto's). Uit de videoinspectie die een paar weken later is uitgevoerd is gebleken dat de drainage ongeschonden is en naar behoren werkt. Eind mei wordt het perceel ingezaaid. Alle meetapparatuur is besteld en zal binnen twee maanden geïnstalleerd worden. De verwachting is dat de proefopstelling in juli operationeel is.

Links

www.interactiefwaterbeheer.eu/projecten

Heeft het project al een praktijkrijpe maatregel opgeleverd?

Peilgestuurde drainage wordt al op verschillende plaatsen toegepast, deels als onderzoekslocatie, deels volledig in de praktijk. De systemen die op initiatief van ondernemers zelf zijn aangelegd hebben tot nu toe alleen tot doel de vochthuishouding in het perceel te verbeteren.

Praktijktips

Wacht met de aanleg van peilgestuurde drainage of het formuleren van beleid tot de uitkomsten van de proeven in Zeeland, Noord-Brabant en Limburg beschikbaar zijn, zodat gekozen kan worden voor een ontwerp waarbij en de waterkwantiteit en de waterkwaliteit gediend zijn.

Downloads en publicaties

Algemene informatiefolder over peilgestuurde drainage
Artikel Nieuwe Oogst

Print deze pagina
Contactpersoon

Welmoed Hollemans
T 0118 631127
E wa.hollemans@zeeland.nl

Projecten binnen thema:
Peilgestuurde drainage